↔
დესპანი
შენ სამშობლოში შენი ოჯახის დესპანი უნდა იყო და სამშობლოს გარეთ - შენი ერის დესპანი,
რადგან შენი საქციელი შინ, შენი ოჯახის სახეა და გარეთ - შენი ერის! ...
ჭაბუა ამირეჯიბი - "დათა თუთაშხია"
ნაწყვეტები დაუვიწყარი ფილმებიდან


+ ახალი თემა ↩ პასუხი  [ 261 posts ] 
ავტორიMessage
User avatar
კარენოი დესპანელი
კარენოი დესპანელი
Joined20 Feb 2008
Posts17853
კარმა236
OFFLINEPROFILE
ჩვენი ძველი სახლი ივრის ხეობას გადაჰყურებს.

წინ პატარა ბაღი გვაქვს, ხეხილნარი, მერე ფერდობია, ფერდობის ძირში წისქვილის არხი გადის, არხის იქით ჭალის ვენახებია, მერე - თვითონ ჭალა, მერე - რიყე და რიყეში - ცისფერი ყაჭივით წაღებული იორი.

ფერდობში ახლა კომშები, ქლიავები, ალუბლები და პატარა კაკლები დგას, ადრე კი, ჩემს ბავშვობაში, თელები, მუხები, ხეშავები და ბებერი წნორები იდგა. წნორები არხის ნაპირას იყო გაყოლიებული, იმათი ტოტები მეორე ნაპირზე გადადიოდა. არხი დიდი იყო, წმინდა წყლით გალიცლიცებული, წყალი ტანად კაცს საცვლის უბემდე სწვდებოდა. ზაფხულობით, ცხელ დღეებში, ბანაობდნენ არამარტო ბავშვები, დიდებიც - კაცებიც და ქალებიც. ქალები საღამო ხანზე შებინდებულში, თანაც ტანსაცმლიანები, ხმაურით - წყლის დგაფუნით და შეკივლებებით. ბანაობის შემდეგ შემცოდეებივით სახემორიდებულნი გარბოდნენ თავთავიანთი სახლებისაკენ. წნორების ფესვებში ცხოვრობდნენ წყლის ვირთაგვები, შავად მოლივლივენი, ბრჭყვიალა დაცეცებულთვალებიანები. რამდენჯერმე მინახავს წავიც - დიდი თეთრი თევზით პირში. ახლაც სიამოვნების ჟრუანტელს მგვრის არხის დაჩრდილული ნაპირებისა და ფეხისგულებზე სილიანი ფსკერის შეხების გახსენება.

შემოდგომაზე, ყვითელ ოქტომბერში, ამოიტანდა ბებია ვედროებით არხის წყალს და მეტყოდა, - უკვე თოფოლი მოდის, თევზი ზღვისკენ დაიძრა, ამაღამ კოკოზა ჩაუგეო. მე პატარა, გამხდარ, დიდთავა ბიჭს - სიხარულის ჩოჩქოლი შემიდგებოდა. მზის ჩასვლისას დერეფნის ბუხარში დანთებულ ცეცხლზე გავახურებდი ნალისოდენა ხმელ პურს. ჩავიტანდი კოკოზას არხთან, ჩავაწყობდი შიგ, სიმძიმისათვის, ქვებს, დავუგმანავდი ბალახის ბღუჯით ბოლოს, გავუხლართავდი წნელსაც, გახუხულ პურს კოკოზის საძრომში ხელშეყოფილი ჩამოვკიდებდი ჩანგალივით დაკიდებულ მავთულზე, კარგად ჩავიდოდა მზე, ერთს ვიტყოდი, - ღმერთი და ბედო! - კოკოზას ფრთხილად ჩავუშვებდი წნორის ფესვებთან, დამდორებულ წყალში (პირთავქვე, მცურავი რომ არ შესულიყო შიგ) და ორი წნელით მივაბამდი ფესვებზე.

სანამ ავდგებოდი, ერთხელაც ვიტყოდი, - ღმერთო და ბედო! - გადმოვიდოდი ცოტა უკან, ამოვეფარებოდი ბუჩქს და ვიყავი იქ სულგანაბული შებინდებამდე, - კოკოზას ვყარაულობდი, ვინმეს რომ არ ამოეღო, - შებინდდებოდა და პატარა, ბავშვურ შიშზე გამარჯვებული, აღმართზე ამოქაქანებული ამოვიდოდი შინ.

ღმერთო, თან რა საამაყო იყო ის შიშიც!

მოდიოდა, მოლივლივებდა ერთი შეხედვით მორჩილი, თვინიერი წყალი. ციმციმით მოჰქონდა ყვითელი ფოთლები და პატარ-პატარა თეთრი ბუშტები, მაგრამ იმ ბუშტებიდან ფსკერამდე წყალი სავსე იყო იდუმალი მოძრაობებით, - ჩემკენ შემობრუნებულნი ჩერდებოდნენ მდუმარე, დაფიქრებული თევზები, ჩალის გრძელ ღეროებს ქვემოთ ეწეოდნენ ჩრდილებივით დაგრძელებული რაღაც ტანრბილი არსებები (სინამდვილეში ხავსები), ჭრაჭუნობდა, თითქოს პირის გახსნას ალმობდა მიწა, ბუჩქნარებში კი ჩემსავით გატრუნულები იდგნენ თავგლეჯელები...

ადრე დავწვებოდი, მაგრამ გვიანობამდე ვერ დავიძინებდი, ლოგინში უფრო მაკრთობდა იმ ჩაბინდული წყლისა და მისი ნაპირების წარმოდგენა. თანაც იყო სიხარულის შუქიც. ამ შუქში ვეწეოდი კოკოზას და გაჰქონდათ გულგასახარი ფათქაფუთქი თევზებს. როდის-როდის ჩამეძინებოდა და თითქოს სულ მალე მხარზე ხელ დამადებდა ბებიაც.

- ადექი, გათენდა, ამოიღე ის შენი კოკოზაო.

მართლაც გათენებული იყო ხოლმე. წამოვხტებოდი, ფათიფუთით ჩავიცვამდი, ჩავირბენდი თრთვილითა და მკვრივი ცივი ჰაერით გამოვსებულ ფერდობს, ჩავიჩოქებდი წნორის ფესვებთან, კიდევ ერთხელ ვიტყოდი, - ღმერთო და ბედო! - ხელებაკანკალებული ავხსნიდი წნელებს, ამოვწევდი, პირს ამოვუჩენდი კოკოზას, და თუ ფართხალი და დგაფუნი შემომესმებოდა, გადმოვვარდებოდი უკან, გადმოვიყოლებდი კოკოზასაც - სწრაფად გამოვაცილებდი წყალს.

ულამაზესი სურათი ბავშთათვის - ქვებზე მოხტუნავე ფრთებგაშლილი თევზები!

იყო შემთხვევები, რომ ჩემი წყრთის სიგრძე ჭანჭრები და მურწები დამიჭერია, ზოგჯერ ოთხი-ხუთი ერთად.

არა მგონია, რომელიმე სარდალს ემაყოს ბრძოლის მოგებით ისე, როგორც მე მეამაყებოდა იმ ოთხი-ხუთი თევზის შინ მიტანა.

სუნთქვაშეკრული, ბედნიერენისგან სახეგაბრწყინებული დავუდგამდი ბებიას კოკოზას წინ. ბებია ჩაიხედავდა შიგ, რაღაც უბრალოდ, კეთილად გაეღიმებოდა, - ეს ღიმილი მერჩივნა ყოველგვარ შექებას, - ამოიყვანე და გამოწელეო, - მეტყოდა და თვითონ თავის საქმეს მიუბრუნდებოდა, მთლად შავად შემოსილი, კვამლივით უხმაუროდ მოძრავი, ტრიალებდა ცეცხლთან, შედიოდა მარანში, გამოდიოდა, გამოჰქონდა ან შეჰქონდა სხვადასხვა რაღაცეები, ტუჩების ცმაცუნის, ხმელი თითების ერთმანეთზე მიდებით და მერე გაქნევით აპკურებდა ცივ წყალს ცეცხლიდან ის-ისაა გადმოდგმულ მოხარშულ თევზს, და მეჩვენებოდა, რომ ბებია გრძნეული ქალი იყო, კეთილი გრძნეული ძალისა, - ის განაგებდა ყველაფერს (ჩვენს ოჯახში კაცები აღარ იყვნენ), განაგებდა ცეცხლის პარპარს, ხეებიდან ფოთლების ჩამოცვენას, ამინდის ცვალებადობას, ბალახების ამოსვლას...

დაიჭექებდა, ჩამოტყდებოდა ციდან მეხი, მე აკანკალებული მივეკვრებოდი ბებიას, ის მეტყოდა, - ნუ გეშინია, შენ ოთხივ კუთხით ჯვარი გწეირა, - და აღარ მეშინოდა.

ერთხელ, ჭალის ვენახში მიმავალნი, ის წინ მიდიოდა, მე უკან, - უცებ შეჩერდა და, თითქოს ურჩ პატარა ბავშვს უწყრებაო, დაიძახა:

- ადექი, წადი აქედან! რას დაწოლილხარ ზედ შუა ბილიკზე!

მივახლოვდი და დავინახე, რომ მძიმედ, თითქმის ნებივრად შეითრია ვეება რუხმა გველმა მაღალ ბალახებში კუდი...

მე იმ კეთილი გრძნეული ქალის საგანმგებლოდან ვარ. მისი ნებით ათრთოლებული ფოთლებიდან და ბალახებიდან მოვედი თქვენთან. უმჯობესია, ხელი არ მახლოთ და არ გამისინჯოთ უბე.

ციტირება პასუხი
   
User avatar
კარენოი დესპანელი
კარენოი დესპანელი
Joined20 Feb 2008
Posts17853
კარმა236
OFFLINEPROFILE
გამოხდა ხანი. საქართველოს მონღოლთა ურდო შემოესია. ქართველები თავგანწირულად იბრძოდნენ, მაგრამ მტრის სიმრავლემ თავისი ჰქნა. დამარცხდნენ ქართველები, ზოგი ბრძოლის ველზე დაეცა, ზოგი ტყვედ ჩავარდა, ზოგიც ტყეში გაიხვეწა, რომ სული მოეთქვა და მომხდურისთვის სამაგიერო მიეზღო.

მონღოლთა სარდალი გამარჯვებას ზეიმობდა. მისი ბრძანებით, გასართობად, ტყვეთა შორის ახოვანი ქართველები გამოარჩიეს, მოედანზე დაამწკრივეს და გამოუცხადეს: თითო-თითოდ ერთმანეთს შეებრძოლებით, იბრძოლებთ მანამ, სანამ ერთი თქვენგანი მეორეს არ განგმირავს. გამარჯვებულს რაზმის მეთაურად დაგნიშნავთ და ოქრო-ვერცხლით აგავსებთო. მონღოლთა სარდალს გართობის გარდა სხვა მიზანიც ჰქონდა. მისი ფიქრით, ორთაბრძოლაში გამარჯვებულს, თავისი მოძმის მკვლელს, ქართველები შეიზიზღებდნენ, ამიტომ მოძმის მკვლელს სხვა გზა არ ექნებოდა, მტრის ყურმოჭრილი მონა გახდებოდა და ყველაფერს გააკეთებინებდნენ.

პირველი ღვთისავარი შესვეს ცხენზე. ხმალი მიაჩეჩეს და საბრძოლველად გამოაგდეს. მას ბედისწერამ ქუცნა შეახვედრა.

ტყვეებიცა და მონღოლებიც დაძაბულად ელოდნენ პირველი ორთაბრძოლის დაწყებას.

ქართველებისათვის აქ გამარჯვებასაც და დამარცხებასაც ერთი ფასი ჰქონდა. ამ ორთაბრძოლაში ერთი ქართველი უცილობლად კვდებოდა, ხოლო მეორეს - მოძმის მკვლელს - ერი ზურგს შეაქცევდა, ჰოდა, საქართველოს ორივე მეომარი აკლდებოდა.

ღვთისავარი და ქუცნა პირისპირ იდგნენ. პირისპირ იდგა ორი ქართველი. რას იზამდნენ? ერთმანეთს არ დაინდობდნენ და მტერს გააცინებდნენ, ათქმევინებდნენ, ქართველებს ღირსება არ ჰქონიათ, ვაჟკაცები არ ყოფილანო, ხოლო თავიანთი უღირსი საქციელით მოძმეებს გულს მოუკლავდნენ?

ღვთისავარმა გადაწყვიტა, აქვე თავი მოეკლა, რომ მოძმის მკვლელის სახელი არ შერქმეოდა და ქართველობისთვის სირცხვილის ლაქა არ მოეცხო, მაგრამ უცებ ქუცნას ღიმილიანი სახე დაინახა. მიხვდა მეგობრის ჩანაფიქრს, მანაც გაიღიმა, ხმალი შემართა, დასჭექა - „არ გაიხაროს მტერმა ჩვენზედა!“ და ცხენი მონღოლთა სარდლისაკენ გაქუსლა, რათა მისთვის გული გაეგმირა. „არ გაიხაროს!“ - დასჭექა ქუცნამაც და ცხენი ასევე გაქუსლა მონღოლთა სარდლის მოსაკლავად.

მონღოლები ამას არ მოელოდნენ. ჯერ დაიბნენ, შემდეგ გონს მოეგნენ და ღვთისავარსა და ქუცნას წინ გადაეღობნენ. აჰა, ღვთისავარმა მოსხეპა ერთი მონღოლი, მეორეც, მესამეც, მაგრამ მეოთხემ შუბით მკერდი შეუნგრია, ქუცნასაც შეუნგრიეს მკერდი. „არ გაიხაროს!“ - უკანასკნელად აღმოხდა ღვთისავარს და ცხენიდან ძირს გადმოემხო. „არ გაიხაროს!“ - უკანასკნელად დაიღმუვლა ქუცნამაც და უსულოდ დაეცა მიწაზე.

მონღოლთა სარდალს ზეიმი ჩამწარდა. ტყვე ქართველები სიამაყით გაიმართნენ მხრებში.

ციტირება პასუხი
   
User avatar
კარენოი დესპანელი
კარენოი დესპანელი
Joined20 Feb 2008
Posts17853
კარმა236
OFFLINEPROFILE
ქორწილში არ დაგვპატიჟებეენ?

ციტირება პასუხი
   
User avatar
კარენოი დესპანელი
კარენოი დესპანელი
Joined20 Feb 2008
Posts17853
კარმა236
OFFLINEPROFILE
ჩიტო გვრიტო მარგალიტო დელიაააა/

შენს ლოდინში გული გადამელიააა/

გარეთ გამოოოო ჩიტუნები გელიააან/

აბა დელიიი ოდელია დელიააა

ციტირება პასუხი
   
User avatar
კარენოი დესპანელი
კარენოი დესპანელი
Joined13 Aug 2008
Posts1679
კარმა0
OFFLINEPROFILE
ბატონოოო,ბატონოოო,გუშინ რო იყვნენ,ისინი არიან ისევ=haa=

ციტირება პასუხი
   
User avatar
კარენოი დესპანელი
კარენოი დესპანელი
Joined20 Feb 2008
Posts17853
კარმა236
OFFLINEPROFILE
ტი ტოლმუ ლიუბიშ,

ციტირება პასუხი
   
 
+ ახალი თემა ↩ პასუხი  [ 261 posts ] 
ნაწყვეტები დაუვიწყარი ფილმებიდან
დესპანი