მშიერი ოკუპანტები უმ სიმინდს ხრავენ
მშიერი ოკუპანტები უმ სიმინდს ხრავენ
[წყარო: ლევან სეფისკვერაძე, ”ვერსია”]შიდა ქართლში მდგომარეობა კვლავ ძალიან მძიმეა. ამ ეტაპზე, ქართული პოლიციის კონტროლი, ანუ რეალურად, საქართველოს სრულყოფილი იურისდიქცია, ძირითადად, ცენტრალური საავტომობილო გზის შიდა ქართლის მონაკვეთის სამხრეთ ნაწილში ხორციელდება. ბოლომდე, ან ნახევრად ოკუპირებულია გორის, ხაშურის, ქარელისა და ახალგორის რაიონის სოფლები. აღარაფერს ვამბობთ კონკრეტულად სამაჩაბლოზე, სადაც, ერთ დროს, აყვავებული დიდი ლიახვის ზემო წელის სოფლების უმეტესობა აგრესორების მიერ მიწასთანაა გასწორებული.
მოოხრებული ქართლი
სეპატარისტების დაქვემდებარებაშია ახალგორის რაიონის დიდი სოფლები: ქვითკირი, იყეთი, წინაგარა, ძუკითი, წითელუბანი, წოლდა, კოლოთა, ხობისი, ზღუდერი და კიდევ, 20-მდე სოფელი, სადაც მოსახლეობა შერეულია. ქართველების დიდი ნაწილი კვლავ ოკუპირებულ ტერიტორიაზე რჩება.
აგრესორები აკონტროლებენ გორის რაიონის, ფაქტობრივად, ყველა იმ სოფელს, რომლებიც სოფელ კარალეთის ჩრდილოეთით მდებარეობს. მათ შორის, ყველაზე დიდი სოფლებია: მეღვრეკისი, ახრისი, ტირძნისი, ტყვიავი, ნიქოზი, ხვითი, ქიწნისი, ძევერა და სხვ. კოკოითის უკანონო ფორმირებებმა, ფაქტობრივად, უბრძოლველად დაიკავეს ქარელის რაიონისა და დასავლეთ ფრონის სოფლები: ფცა, შაკშაკეთი, დირბი, აბისი, ცერონისი და თითქმის ყველა დასახლებული პუნქტი, რომელიც აღმოსავლეთ და დასავლეთ ფრონის ჩრდილოეთით გაყოლებაზე მდებარეობს.
არანაკლებ რთული მდგომარეობაა ხაშურის რაიონში, სადაც რუსი მოროდიორები დროდადრო შედიან და სოფელ ალისა და ოსიაურის მაცხოვრებლებს, ნებით ან ძალით, ართმევენ ყველაფერს, რასაც ადამიანის გამოკვება შეუძლია.
სოფელ ფცაში, რუსმა სალდათებმა, ყანაში, გლეხების თვალწინ მოტეხეს და უმად შეჭამეს ახალშემოსული, ნედლი სიმინდი. მომხვდურების ასეთი ველური ქმედებით ადგილობრივი გლეხობა, გამწარებასთან ერთად, გაკვირვებულიც დარჩა. მათ რუსებს ურჩიეს, ტაროები ნაკვერჩხალზე შეეწვათ. რუსებმა ჩათვალეს, რომ ქართველები ატყუებდნენ და მათი მოწამვლა უნდოდათ, იარაღის მუქარით, სახლებში წასვლა უბრძანეს და კვლავ მადიანად განაგრძეს უმი სიმინდის ხვრა.
მშიერმუცელა ოკუპანტები
დაბა აგარაში (რომელიც, ამჟამად, ქართული პოლიციის კონტროლქვეშაა) 6 სექტემბერს სამი უგონოდ მთვრალი რუსი ჯარისკაცი შევიდა, რომლებმაც ადგილობრივი მაღაზიის გამყიდველს სიგარეტების, არყისა და საჭმლის უფასოდ მიცემა მოსთხოვეს. მაღაზიის გამყიდველმა, ეკა ქობლიანიძემ რუსებს წინააღმდეგობა გაუწია და პროდუქტების მიცემაზე უარი უთხრა. ამას რუსების მხრიდან გინება და მუქარა მოჰყვა.
ხმაურზე, ხალხი სახლებიდან გამოვიდა და მეტად უცნაური, თუმცა, რუსების მხრიდან უკვე საცნაური სცენის მოწმე გახდა: რუსული არმიის “უძლეველი მედესანტეები”, უკანასკნელი მაწანწალებივით, ბარბაცით მიათრევდნენ ფქვილის დაფხრეწილ ტომარას, ცალ ხელში კი სიგარეტის კოლოფები ეჭირათ და ცდილობდნენ, რაც შეიძლება, მალე გასცლოდნენ იქაურობას.
ტრაგიკული შემთხვევა მოხდა ქარელის რაიონის სოფელ ცერონისში, სადაც ქართული მოსახლეობის საცხოვრებელი სახლების უმეტესობა, აგრსორებმა გადაწვეს. როგორც ჩანს, ერთ-ერთ სეპარატისტს ქართველის სახლი წინასწარ ჰქონდა სათავისოდ შეგულებული, მაგრამ ცერონისში გვიან მივიდა. როდესაც ნახა, მის მიერ მოწონებულ სახლსაც ცეცხლი ეკიდა, ამან ძალიან გააბრაზა და სახლების გადამწველ თანამოძმეებს სროლა აუტეხა. ქართველის სახლზე მეოცნებე სეპარატისტი მისმა თანამოძმეებმა სასწრაფოდ ჩასვეს ავტომობილში და სადღაც გააქანეს.
შოთა მიქელაძე, ფრონის ხეობის მკვიდრი: “გორის რაიონის სოფელში, ერთ ოჯახში, ქალი თურმე, მურაბას ხარშავდა. სახლთან რუსებს გაუვლიათ. იქიდან გამოსული მურაბის სუნს მიჰყოლიან და ქალს თავზე დაადგნენ - მურაბა გვაჭამეო. აბა უარს ვინ ეტყოდა?! თურმე, დააძღნენ ამ ცხელ მურაბას, ზომა-წონა ვერ გაუგიათ, მუცლები ამოუყორავთ, მერე ღებინება დაწყებიათ, ქალისთვის უთქვამთ, მურაბაში რაღაც საწამლავი ჩაგვიყარეო და ისე სასტიკად უცემიათ, საწყალი, ძლივს გადარჩა ცოცხალი. აბა, ახლა, ამ ხალხთან რამეზე შეიძლება ლაპარაკი?!”
მტრების ძიება დასრულდა
მიუხედავად იმისა, რომ სამაჩაბლოსა და აფხაზეთში 90-იანი წლების დასაწყისში ნაომარი ადამიანების დიდი ნაწილი პირად საუბრებში, ინტერვიუებსა თუ სუფრებზე მუდამ ერთსა და იმავეს ამბობდა: ჩვენ რუსეთის არმია გვებრძოდაო! სამწუხაროდ, საქართველოს მოსახლეობისა და ხელისუფლების გარკვეული ნაწილისათვის მტრად რუსეთის მიერ “საზარბაზნე ხორცად” გამოყენებული ოსები და აფხაზები მიიჩნეოდა.
ბევრმა ისიც არ იცის, რომ 8 აგვისტოს შემდეგ, როცა სამაჩაბლოში მორიგი, რიგით მესამე ომი დაიწყო, ოსი ეროვნების მოქალაქეების ერთი ნაწილი არა ვლადიკავკაზში (ანუ რუსეთში), არამედ თბილისსა და გორში გამოიქცა და დევნილის არცთუ სახარბიელო ხვედრი ისტორიული სამშობლოს - ოსეთის ნაცვლად, საქართველოში არჩია. ამ ადამიანების არსებობა ბევრ კითხვაზე სცემს პასუხს, თუმცა გვსურს, ჩვენი სტატიის შემდეგ ნაწილს, ყველაზე მეტად, ის ადამიანები გაეცნონ, რომლებიც მტრად ოსებს და არა, რუსეთს მიიჩნევს.
ვინ არიან ნამდვილი ოსები
ჩვენ ვესაუბრეთ სოფელ ფრისიდან ჩამოსული ოსური ოჯახის წევრებს. ისინი თავიდან ღიად, ვინაობის დაუფარავად გვესაუბრნენ, მაგრამ შემდეგ, როცა ფოტოების გადასაღებად მივაკითხეთ, ისინი თბილისელმა ნათესავმა დაარწმუნა, რომ საგაზეთოდ მათი ვინაობის გამხელა სახიფათო იქნებოდა.
ბატონი ვახტანგი ცოლთან, შვილსა და მოხუცებულ დედასთან ერთად, თბილისში 14 აგვისტოს ჩამოვიდა. იგი და მისი ოჯახი სამაჩაბლოდან ჩამოსული დევნილების ერთ-ერთ ბოლო ნაკადს გამოჰყვნენ. ვახტანგმა, თურმე, სურვილიც კი გამოთქვა, საკუთარი სოფლის რუსი აგრესორებისგან დასაცავად, ქართველ ჯარისკაცებთან ერთად ებრძოლა, მაგრამ უარი მიიღო
ახლა კი, თვითონ ჩვენს რესპოდენტს მოვუსმინოთ: “თბილისში ბევრი მეუბნება, შენ ხომ ოსი ხარ, თბილისში ჩამოსვლას, ვლადიკავკაზში, შენს სამშობლოში გადასვლა არ გერჩივნაო?! ამ ხალხს რომ მოუსმინო, ერთი შეხედვით, შეიძლება იფიქრო, რომ მართლები არიან, მაგრამ აბა, დაფიქრდით - რა მინდოდა ვლადიკავკაზში?!
კოკოითის ბანდასთან ერთად ყოფნა რომ მდომებოდა, მაგის “ომონში” ადრევე ჩავეწერებოდი და რა პრობლემა იქნებოდა? არ იფიქროთ, თითქოს, ამ სიტყვებს იმიტომ ვამბობ, რომ თბილისში ვარ და ქართველების გულის მოგებას ვცდილობ, მაგრამ ფაქტია, მართლა არ შემეძლო ქართველების წინააღმდეგ ბრძოლა. როგორ უნდა მებრძოლა ჩემი კლასელების, მეგობრების, თანასოფლელების წინააღმდეგ მხოლოდ იმიტომ, რომ ეს კოკოითისნაირ არაკაცებს უნდოდათ?!
იქნებ, ვინმემ მითხრას, ამ ომებითა და სასაცილო, ვითომ დამოუკიდებლობით ოსმა ხალხმა რა მოვიგეთ? დაინგრა სოფლები და ცხინვალი, აღარაფერს ვამბობ, რომ ახლა ურთიერთობების აღდგენა ძალიან ძნელი იქნება. კოკოითის მომხრეებს კი ჰგონიათ, რომ დამოუკიდებლობა მოიპოვეს და დიდ ზეიმში არიან. მალე ნახავენ ამ სისულელეების შედეგებს, მაგრამ მერე ყველაფერი ძალიან გვიან იქნება.
დევნილობის გასაჭირი მართლაც მძიმეა. ახლა თბილისის სკოლაში ქართველებთან ერთად გიწევთ ცხოვრება. ქართველ დევნილებს არ უკვირთ, რომ მათთან ერთად, დევნილობაში ოსებიც არიან? - არავის არაფერი უკვირს. ომისგან ყველა თანაბრად დავზარალდით და სახლები თითქმის ყველას დაგვენგრა. ჩვენი ხვედრი თანაბარია და იმაზეც კი არავინ ვლაპარაკობთ, ეს ომი ვისი ბრალი იყო. სასაცილოა, ეს ომი ახლა ოსებს ან ქართველებს დაბრალდეს. მოუხედავად იმისა, რომ აქაურ პირობებს ნამდვილად არ ვემადლიერები, ვლადიკავკაზში ყოფნას ისევ თბილისში დევნილობა მირჩევნია”.
ომი და სინდის-ნამუსი
ჩვენი პირველი რესპოდენტის ცოლი, ქალბატონი ლაურა ჩვენთან საუბარში იხსენებს, რომ ომის დაწყებამდე ორი კვირით ადრე, მათთან და დიდი ლიახვის ხეობაში მცხოვრებ სხვა ოსურ ოჯახებთან კოკოითის ხალხი მივიდა, რომლებმაც დროებით ვლადიკავკაზში გახიზვნა შესთავაზეს. ოჯახმა ამ შემოთავაზებაზე თავიდანვე უარი თქვა: “ოსებმაც და ქართველებმაც ვიცოდით, რომ ომი უნდა დაწყებულიყო. ამის დანახვა არც ისე ძნელი იყო, რადგან კოკოითის ხალხი ჯერ კიდევ ივლისში ხიზნავდა ხალხს და მათ სახლებში ჯარისკაცები შეჰყავდა. ჩვენც შემოგვთავაზეს, სანამ ომი დაიწყება, ვლადიკავკაზში წამოდითო, მაგრამ უარი ვუთხარით. ბოლომდე გვჯეროდა, რომ ჭკუა ეყოფოდათ და ასეთ უბედურებას არ დაიწყებდნენ, მაგრამ იმედები სულ ტყუილად გვქონია”.
http://presa.ge/index.php?text=news&i=3892