იგორ გაონი: საქართველო აუცილებლად გახდება ნატო-ს წევრი, მაგრამ არ ვიცი, როდის!
იგორ გაონი: საქართველო აუცილებლად გახდება ნატო-ს წევრი, მაგრამ არ ვიცი, როდის! |
დაუწესებს თუ არა ცივილიზებული მსოფლიო რუსეთს სანქციებს სარკოზი-მედვედევის 6-პუნქტიანი გეგმის შეუსრულებლობისთვის? აგვისტოს ომის შემდეგ კიდევ აქვს თუ არა საქართველოს ნატო-ში შესვლის, ან, სულაც, მეპ-ის მიღების შანსი და, საერთოდ, რა პოლიტიკურ თამაშს თამაშობს საერთაშორისო თანამეგობრობა? ამ და სხვა თემებზე “ფაქტი” საქართველოში ევროსაბჭოს ელჩს, იგორ გაონს ესაუბრა, თუმცა ბატონმა გაონმა ბევრ შეკითხვას თავი დიპლომატიურად აარიდა... |
_ მართალია, რუსეთის საოკუპაციო ჯარებს საქართველო 10 ოქტომბერს უნდა დაეტოვებინათ, მაგრამ ე.წ. მშვიდობისმყოფელების უკანონო ბლოკ-საგუშაგოები დღემდე არსებობს ახალგორსა და საჩხერის რაიონის სოფელ პერევში. ბატონო ელჩო, ევროკავშირის აზრით, რუსეთი ე.წ. სარკოზის 6-პუნქტიან შეთანხმებას ასრულებს?
_ რუსეთი ამ ხელშეკრულების შესრულებაზე, რა თქმა უნდა, მუშაობს და ეს თვალნათლივ ჩანს. რუსეთს არ უნდა, იზოლირებული იყოს მსოფლიოს მიერ... ყველამ დაინახა, რომ რუსეთმა ცეცხლის შეწყვეტის მოთხოვნა ოთხ დღეში შეასრულა. რუსეთმა აფხაზეთსა და სამხრეთ ოსეთიდან ჯარები უნდა გაიყვანოს, ასევე, უნდა დაუბრუნდეს 7 აგვისტოს სტატუს-კვოს მდგომარეობას. პუნქტების შესრულება დროში გაიწელა, თუმცა 8 სექტემბრის შეთანხმებაში დამატებით იყო წარმოდგენილი, თუ რა უნდა გაკეთდეს, ანუ ორივე მხარეს _ საქართველოსაც და რუსეთსაც დაავალეს 7 აგვისტოს სტატუს-კვოს მდგომარეობაზე დაბრუნება. ეს კი ის პროცესია, რომელიც ალბათ, დროს მოითხოვს. ამასთან დაკავშირებით, ევროკავშირის პოზიცია, ვფიქრობ, საკმაოდ ნათელი იყო...
_ კი, ბატონო, მაგრამ ფაქტია: რუსეთი შეთანხმების მეორე პუნქტს არ ასრულებს, ანუ 7 აგვისტოს სტატუს-კვოს არ უბრუნდება. მეტიც, ევროკავშირის დამკვირვებლებს კონფლიქტის ზონაში შესვლის საშუალებასაც არ აძლევს...
_ ეს პროცესი, რა თქმა უნდა, განგრძობითია და მოლაპარაკებებზეა დამოკიდებული. ვერ გეტყვით, ყველაფერი რამდენ ხანს გაგრძელდება. მოლაპარაკებებს, ალბათ, რამდენიმე დღე ან თვე დასჭირდება და საქმე პოლიტიკურ ზეწოლაზე მიდგება.
_ ანუ დარწმუნებული ხართ, რომ რუსეთი საქართველოდან ჯარს ადრე თუ გვიან აუცილებლად გაიყვანს?
_ ჩემი პოზიციის ოფიციალურად დაფიქსირება არ შემიძლია, რადგან საქართველოში ევროსაბჭოს წარმომადგენელი ვარ, რომელიც მოლაპარაკების მაგიდასთან არ ზის. ამიტომ ეს შეკითხვა მათ უნდა დაუსვათ, ვინც თანამდებობით ჩემზე მაღლა დგას... ისე, როგორც გითხარით, ეს საკმაოდ ხანგრძლივი პროცესი იქნება.
_ თქვენი აზრით, რუსეთს ევროპისა და ამერიკის მიმართ როგორი დამოკიდებულება აქვს. ხომ არ გეჩვენებათ, რომ მედვედევი და პუტინი დასავლეთს ცინიზმით ელაპარაკებიან?
_ მართალია, ორივე მხარე პოლიტიკურ რიტორიკას იყენებს, მაგრამ ამას ცინიზმს ვერ დავარქმევ, რადგან რიტორიკა პოლიტიკის ნაწილია და, სამწუხაროდ, ადამიანებს შორის ურთიერთობის ასეთი ფორმა მიღებულია... მახსოვს 1991-95 წლების ბალკანეთის ომი, როცა დაპირისპირებული მხარეები ერთმანეთის მიმართ საკმაოდ მკაცრ და მტკიცე რეპლიკებს იყენებდნენ.
_ ესე იგი, თვლით, რომ მედვედევისა და პუტინის გამონათქვამები მხოლოდ პოლიტიკური პოზიციის დაფიქსირებაა და მეტი არაფერი?
_ აქ იმისთვის არ ვარ, რომ პუტინისა და მედვედევის საუბარს ანალიზი გავუკეთო. თუ ხვდებით, რა არის პოლიტიკური თამაშები, მაშინ იმასაც მიხვდებით, რომ ეს პოლიტიკური ცხოვრების ნაწილია. ყველა ცდილობს, ერთმანეთს მესიჯი გაუგზავნოს და უკეთესი პოზიცია დაიჭიროს.
_ ბატონო გაონ, თქვენი ოპტიმიზმის მიუხედავად, რუსეთმა ე.წ. სამხრეთ ოსეთისა და აფხაზეთის დამოუკიდებლობა აღიარა და მათი საელჩოების გახსნასაც აპირებს...
_ შეგიძლიათ, წაიკითხოთ ევროკავშირის საპარლამენტო ასამბლეის რეზოლუცია, სადაც წერია, რომ რუსეთმა უნდა გააუქმოს ეს გადაწყვეტილება.
_ თუმცა, რუსეთი ევროკავშირის ასამბლეის რეზოლუციას ყურადღებას არ აქცევს... როგორ ფიქრობთ, რა იყო ჟენევის კონფერენციის ჩაშლის მიზეზი?
_ მე არ ვარ ის პიროვნება, რომელსაც ასეთ კითხვებზე პასუხის გაცემა შეუძლია. ეს მხოლოდ და მხოლოდ პროცესის დასაწყისია. ეს პროცესია და შესაბამისად, ნორმალურია, რომ პირველი და თუნდაც მეორე მოლაპარაკება ჩავარდეს, შემდეგ კი ყველაფერი გაგრძელდება, თუმცა ჯადოქარი არ ვარ, რომ წინასწარ გავთვალო, ხვალ რა მოხდება.
_ ვერც იმას გათვლით, ნატოსა და ევროკავშირში საქართველოს გაერთიანება როდის მოხდება?
_ ნატო და ევროკავშირი საქართველოს თვითმიზანია და, რა თქმა უნდა, ეს საკმაოდ ნორმალურია. ნებისმიერ ქვეყანას აქვს, ან ჰქონდა გეგმა, თუ როგორ უნდა მისულიყო ამ მიზნამდე. ზოგი ქვეყანა ამ პროცესს საკმოდ კარგად ართმევს თავს. ამ პროცესმა სამხრეთ კავკასიასთან მიმართებაში, შესაძლოა, უფრო მეტი დრო მოითხოვოს... საქართველო იქნება ნატოს წევრი, თუმცა არ შემიძლია გითხრათ, როდის. საერთოდ, მე არ ვარ ის პიროვნება, რომელიც გადაწყვეტილებებს იღებს, საქართველოში იმისთვის ვარ, რომ რაღაც საკითხებში დახმარება გაგიწიოთ, მაგრამ მინდა, ხაზი გავუსვა, რომ ევროსაბჭოს სამხედრო საკითხთან შეხება არ აქვს. როცა ნატო-ზე ვსაუბრობთ, მხედველობაში უნდა მივიღოთ ის, რაც დღეს საქართველოში ხდება... ვერავინ გეტყვით, რომ საქართველო ნატო-ში გაწევრიანებას არ იმსახურებს, მაგრამ საქართველოს წინაშე არის რაღაც მოთხოვნები, რაც აუცილებლად უნდა შესრულდეს... ზოგ ქვეყანას, დამოუკიდებლობის მერე, ნატო-ში შესასვლელად 10 ან 15 წელი დასჭირდა, ზოგსაც უფრო მეტი, ან ნაკლები. ეს, უბრალოდ, დროსა და მოთხოვნების შესრულებაზეა დამოკიდებული. მოკლედ, ამ საკითხზე პოლიტიკოსები მუშაობენ და ყველაფერი მოლაპარაკებისა და დროის საკითხია.
_ ნატო-სა და ევროკავშირში ინტეგრირებისთვის საქართველომ მაინც რა მოთხოვნები უნდა შეასრულოს?
_ ეს მხოლოდ მოთხოვნებისა და პასუხისმგებლობის შესრულებაზე კი არა, ზოგად გარემოებებსა და მოლაპარაკებების პროცესზეა დამოკიდებული.
_ რა შეიცვლება, თუ დეკემბერში საქართველო მეპ-ს მიიღებს?
_ მეპ-ი მოხოლოდ და მხოლოდ ერთი ნაბიჯია. მეპ-ი ბევრმა ქვეყანამ მიიღო, მაგრამ ამის შემდეგ საბოლოო გადაწყვეტილებას 7-8 წელს ელოდნენ. ამიტომაც ვამბობ, რომ ეს პროცესია...
ესაუბრა თიკო ნერგაძე
www.fact.ge
_ რუსეთი ამ ხელშეკრულების შესრულებაზე, რა თქმა უნდა, მუშაობს და ეს თვალნათლივ ჩანს. რუსეთს არ უნდა, იზოლირებული იყოს მსოფლიოს მიერ... ყველამ დაინახა, რომ რუსეთმა ცეცხლის შეწყვეტის მოთხოვნა ოთხ დღეში შეასრულა. რუსეთმა აფხაზეთსა და სამხრეთ ოსეთიდან ჯარები უნდა გაიყვანოს, ასევე, უნდა დაუბრუნდეს 7 აგვისტოს სტატუს-კვოს მდგომარეობას. პუნქტების შესრულება დროში გაიწელა, თუმცა 8 სექტემბრის შეთანხმებაში დამატებით იყო წარმოდგენილი, თუ რა უნდა გაკეთდეს, ანუ ორივე მხარეს _ საქართველოსაც და რუსეთსაც დაავალეს 7 აგვისტოს სტატუს-კვოს მდგომარეობაზე დაბრუნება. ეს კი ის პროცესია, რომელიც ალბათ, დროს მოითხოვს. ამასთან დაკავშირებით, ევროკავშირის პოზიცია, ვფიქრობ, საკმაოდ ნათელი იყო...
_ კი, ბატონო, მაგრამ ფაქტია: რუსეთი შეთანხმების მეორე პუნქტს არ ასრულებს, ანუ 7 აგვისტოს სტატუს-კვოს არ უბრუნდება. მეტიც, ევროკავშირის დამკვირვებლებს კონფლიქტის ზონაში შესვლის საშუალებასაც არ აძლევს...
_ ეს პროცესი, რა თქმა უნდა, განგრძობითია და მოლაპარაკებებზეა დამოკიდებული. ვერ გეტყვით, ყველაფერი რამდენ ხანს გაგრძელდება. მოლაპარაკებებს, ალბათ, რამდენიმე დღე ან თვე დასჭირდება და საქმე პოლიტიკურ ზეწოლაზე მიდგება.
_ ანუ დარწმუნებული ხართ, რომ რუსეთი საქართველოდან ჯარს ადრე თუ გვიან აუცილებლად გაიყვანს?
_ ჩემი პოზიციის ოფიციალურად დაფიქსირება არ შემიძლია, რადგან საქართველოში ევროსაბჭოს წარმომადგენელი ვარ, რომელიც მოლაპარაკების მაგიდასთან არ ზის. ამიტომ ეს შეკითხვა მათ უნდა დაუსვათ, ვინც თანამდებობით ჩემზე მაღლა დგას... ისე, როგორც გითხარით, ეს საკმაოდ ხანგრძლივი პროცესი იქნება.
_ თქვენი აზრით, რუსეთს ევროპისა და ამერიკის მიმართ როგორი დამოკიდებულება აქვს. ხომ არ გეჩვენებათ, რომ მედვედევი და პუტინი დასავლეთს ცინიზმით ელაპარაკებიან?
_ მართალია, ორივე მხარე პოლიტიკურ რიტორიკას იყენებს, მაგრამ ამას ცინიზმს ვერ დავარქმევ, რადგან რიტორიკა პოლიტიკის ნაწილია და, სამწუხაროდ, ადამიანებს შორის ურთიერთობის ასეთი ფორმა მიღებულია... მახსოვს 1991-95 წლების ბალკანეთის ომი, როცა დაპირისპირებული მხარეები ერთმანეთის მიმართ საკმაოდ მკაცრ და მტკიცე რეპლიკებს იყენებდნენ.
_ ესე იგი, თვლით, რომ მედვედევისა და პუტინის გამონათქვამები მხოლოდ პოლიტიკური პოზიციის დაფიქსირებაა და მეტი არაფერი?
_ აქ იმისთვის არ ვარ, რომ პუტინისა და მედვედევის საუბარს ანალიზი გავუკეთო. თუ ხვდებით, რა არის პოლიტიკური თამაშები, მაშინ იმასაც მიხვდებით, რომ ეს პოლიტიკური ცხოვრების ნაწილია. ყველა ცდილობს, ერთმანეთს მესიჯი გაუგზავნოს და უკეთესი პოზიცია დაიჭიროს.
_ ბატონო გაონ, თქვენი ოპტიმიზმის მიუხედავად, რუსეთმა ე.წ. სამხრეთ ოსეთისა და აფხაზეთის დამოუკიდებლობა აღიარა და მათი საელჩოების გახსნასაც აპირებს...
_ შეგიძლიათ, წაიკითხოთ ევროკავშირის საპარლამენტო ასამბლეის რეზოლუცია, სადაც წერია, რომ რუსეთმა უნდა გააუქმოს ეს გადაწყვეტილება.
_ თუმცა, რუსეთი ევროკავშირის ასამბლეის რეზოლუციას ყურადღებას არ აქცევს... როგორ ფიქრობთ, რა იყო ჟენევის კონფერენციის ჩაშლის მიზეზი?
_ მე არ ვარ ის პიროვნება, რომელსაც ასეთ კითხვებზე პასუხის გაცემა შეუძლია. ეს მხოლოდ და მხოლოდ პროცესის დასაწყისია. ეს პროცესია და შესაბამისად, ნორმალურია, რომ პირველი და თუნდაც მეორე მოლაპარაკება ჩავარდეს, შემდეგ კი ყველაფერი გაგრძელდება, თუმცა ჯადოქარი არ ვარ, რომ წინასწარ გავთვალო, ხვალ რა მოხდება.
_ ვერც იმას გათვლით, ნატოსა და ევროკავშირში საქართველოს გაერთიანება როდის მოხდება?
_ ნატო და ევროკავშირი საქართველოს თვითმიზანია და, რა თქმა უნდა, ეს საკმაოდ ნორმალურია. ნებისმიერ ქვეყანას აქვს, ან ჰქონდა გეგმა, თუ როგორ უნდა მისულიყო ამ მიზნამდე. ზოგი ქვეყანა ამ პროცესს საკმოდ კარგად ართმევს თავს. ამ პროცესმა სამხრეთ კავკასიასთან მიმართებაში, შესაძლოა, უფრო მეტი დრო მოითხოვოს... საქართველო იქნება ნატოს წევრი, თუმცა არ შემიძლია გითხრათ, როდის. საერთოდ, მე არ ვარ ის პიროვნება, რომელიც გადაწყვეტილებებს იღებს, საქართველოში იმისთვის ვარ, რომ რაღაც საკითხებში დახმარება გაგიწიოთ, მაგრამ მინდა, ხაზი გავუსვა, რომ ევროსაბჭოს სამხედრო საკითხთან შეხება არ აქვს. როცა ნატო-ზე ვსაუბრობთ, მხედველობაში უნდა მივიღოთ ის, რაც დღეს საქართველოში ხდება... ვერავინ გეტყვით, რომ საქართველო ნატო-ში გაწევრიანებას არ იმსახურებს, მაგრამ საქართველოს წინაშე არის რაღაც მოთხოვნები, რაც აუცილებლად უნდა შესრულდეს... ზოგ ქვეყანას, დამოუკიდებლობის მერე, ნატო-ში შესასვლელად 10 ან 15 წელი დასჭირდა, ზოგსაც უფრო მეტი, ან ნაკლები. ეს, უბრალოდ, დროსა და მოთხოვნების შესრულებაზეა დამოკიდებული. მოკლედ, ამ საკითხზე პოლიტიკოსები მუშაობენ და ყველაფერი მოლაპარაკებისა და დროის საკითხია.
_ ნატო-სა და ევროკავშირში ინტეგრირებისთვის საქართველომ მაინც რა მოთხოვნები უნდა შეასრულოს?
_ ეს მხოლოდ მოთხოვნებისა და პასუხისმგებლობის შესრულებაზე კი არა, ზოგად გარემოებებსა და მოლაპარაკებების პროცესზეა დამოკიდებული.
_ რა შეიცვლება, თუ დეკემბერში საქართველო მეპ-ს მიიღებს?
_ მეპ-ი მოხოლოდ და მხოლოდ ერთი ნაბიჯია. მეპ-ი ბევრმა ქვეყანამ მიიღო, მაგრამ ამის შემდეგ საბოლოო გადაწყვეტილებას 7-8 წელს ელოდნენ. ამიტომაც ვამბობ, რომ ეს პროცესია...
ესაუბრა თიკო ნერგაძე
www.fact.ge
