პოეზია · ლირიკა
გალაკტიონი
სიტყვას, ვით მახვილს კახაბერისასხელმარჯვედ სცემდი დიდი მგოსანი,თაღლითი თვალი წარეც კეისარს,ზენაარს – თვალი პატიოსანი.
და უხარია ახლა კეისარს,პოეტთა მეფემ ქართველ ერისაარა სისხლით და ცრემლით ნაწერიმიუძღვენ ლექსი აურაცხელი.
ვერა, მგოსანი ვერ დასთმობს იოტს,თუ არის სიტყვით ნათლის მცემელი,რა აბადია ჭეშმარიტ პოეტსკეისრისათვის წარსაცემელი?
ის ვერ დაჯდება იმის ქორწილშიროგორც თამადა, როგორც მაყარი,იმის ხოტბაში არ უდევს წილი,არსად სჩანს მათი გზათშესაყარი.
ამადაც გწამდა, შთამომავლობარომ გამოარჩევს ყალბისგან ნამდვილს,პირუთვნელობის სამზღვარს განავლებს,ყველას მიუჩენს კუთვნეულ ადგილს;
რომ ელვისმფრქვევი ლურჯა ცხენებითვინაც დასთრგუნა სიალფე ქარის,ვისაც ლოკავდნენ ცეცხლის ენები,მას ვერ აქცევენ პოეტად კარის.
მღვრიე მშვენებით გადაიბინდე,მზეთა ორგია გბანგავდა ძველი,მთვარის მაგიას არც შენ მიჰრიდე,ახალუხლებსაც დაასხი ხელი,სიბრძნის იმ ერთ დარგს როს დაეწინდე,ვითარცა მოსემ, აღმართე გველი,ანაზდად ლურჯას მათრახი სწყვიტე,საასპარეზო უჩვენე ვრცელი,როცა გახელდი, მთლად აიწყვიტე,ახსენე ტრფობა უკანასკნელი,მღვრიე მშვენება უმალ დასწმინდე,მკვიდრად შეაბი ზეცას ქვესკნელი.
შენს ხელში ფუნჯი და საჭრეთელილექსს ანიჭებდა საოცარ ფორმებს,მხატვარიც იყავ, ქვათა მკვეთელიცდა როგორც ლითონს ოქრომჭედელი,სიტყვებს აზრებად ისე ასხამდი,უგულველჰყოფდი ლოგიკის ნორმებს,სულ სხვა ყალიბით განასხვავებდიფოლადს, გრდემლსა და მოქნილ გრაციებს,აწყვეტილ რითმებს როს უზავებდიწარმტაც მელოსს და ალტერაციებს.
წმინდა მუსიკა თვითაა ნება,საყბეურებს რომ ამოგდებს ყბაში,ასე უშუალოდ ვინ გვაჩვენებდაპოეზიასთან მის უღრმეს კავშირს.
როგორც ნარკოზი, როგორც ჰაშიში,იგი როდია ეგზომ საშიშიდა ზოგჯერ თუკი აღვირს წაგართმევს,დაასადავებ და თავს გაართმევ.
და ან რად უნდა იმას ჰაშიშიდა ხელოვნური ბანგვა გონისა,ვისშიაც მძლავრობს ყრმა დიონისოდა ღვინო უწევს ტონუსს გენისას.
თუკი საღია შენი ბუნებადა ლირასავით ხარ მრავალძალი,ვინა სთქვას შენი დაძაბუნება,თუნდ გიზგიზებდე როგორც ხანძარი,განა ოდესმე დაიფერფლებიგრძნობას აზრით თუ გარს მოევლები?და ვით მუდმივი ცეცხლი ტაძრების,შენ არასოდეს დაინაცრები.
სმენით ჩამწვდომით, აბსოლუტურით,თვითდამკვიდრებით, შინაგან ვნებით,მუსიკა იგი, შენივე ნებით,იქცა ტრიუმფად ქართულ კულტურის,კაზმული სიტყვის მაღალ მშვენებად,ცრუ გემოვნების გადაშენებად.
ვგრძნობთ დიონისოს მზიურ ელექსირს,ვით პოეზიის აღორძინებას,შენ ხარ სთველობა ქართული ლექსის,მისი მაჭრობა და დაღვინება.
მამულის გრძნობით შენგან აღვივსეთ,ვცანით, ვით მადლის სულში ჩადგომა,მისი აპრილი, მისი მაისი,მისი მკათათვე და შემოდგომა,სილაჟვარდე და სიწმინდე ყოვლის,ივლისისფერი ყინვის თასები,მშვენიერება ვარდისფერ თოვლის,პორფირის, ძოწის და ატლასების,ხმა ამირანის გმინვის და წყევლისდა მარტვილობა ჯვარცმული ელვის,ყაზბეგის თავზე ცა მოჭედილიდა ბებერ მუხის მეხთან ჭიდილი,იმ ენკენისთვის მზვარე და ოქრო,საკვამურებში ქარის სიმღერა,პრომეთეს სულის აბობოქრებადა კოსმიური ორკესტრის ჟღერა.
ვიგრძენი ძალა ლოგოსის, გზნების,ევროპას, რუსეთს რომ დაგვაწიე,ენის ხარისხი, განცდა მშვენებისოდეს მეშვიდე ცამდე ასწიე.
რუსთველის მიერ ნაანდერძალიკვლავ აღგვიდგინე ღმერთების ენა,ოდეს გვასწავლე შთასმა სამსალისდა სიყვარულის ასე მოთმენა.
და ახლა ვერვინ შეგვედავება,რომ თვით სატანას დავცემთ არულით,რადგან ვირწმუნეთ, თვით უკვდავებარომ არ არსებობს უსიყვარულოდ.
ამ ჰარმონიის ხიდის გადებაჰგავს გამოჩენას პირველი მერცხლის,სად მიტევება თანანადებთაელავს კანდელად სინდისის ცეცხლის.
სირცხვილის გრძნობით გვწვავს შემოქმედი,კაცობის საყრდენს გვაწვდის იშვიათს,რადგან სინდისი აქ ერთადერთიგანმართლებული წმინდა შიშია.
ისევ ბუხარი, მწუხრი, სერობადა, ვფიქრობ, იგი აღარ ჩაქრება,იისფერ თოვლის ალმაცერობაროცა შენს სულში ჩაინამქრება.
წყევლა რაინდის, ამფორტასისაკვლავაც გტანჯავს და გულს გიავადებს,ნატრობ ზედაშეს ძვირფას თასისას,ამა სოფლისა ვერ გფლობს თავადი.
ხამს არწივივით შეინავარდო,ზრახვა გულისა გიჯობს გაანდო,ვინაც გიძმო და შეგისატყვისა,ყველა დროების პირველ პალადინს,რამეთუ გფერფლავს, ვითარცა ალი,სიწრფელე გულთამხილველი თვალის,შეუღწევლობა მონსალვატისა,მიუწვდომლობა წმინდა გრაალის.
ვიცი, განცვიფრებს ძალა იმ ხიბლისდა იდუმალი ძაბვა სერობის,განსპეტაკებულ სისხლის და ხორცის,ძალა არნახულ უდრტვინველობის.
თუ არ ჩაიგდე თავი ამ დღეში,რატომ ვიდოდი ეგრე ეულად,გწამს, ცეცხლოვანი ის აზარფეშაშენი ოცნების საგნად ქცეულა.
ამ მხარეების ძველი სტუმარი,მოვდივარ შენთან, როგორც მავანი,მარქვი, მგოსანო, რატომ მდუმარებსღირსთა მამათა წმინდა სავანე?
ნუთუ დაგვეხშო აღსავლის კარიდა ერთიანად წაგვერთვა სმენა?რამეთუ ვუწყით, მეტყველი არი,ერთობ მჭევრია საგანთა ენა.
რადგან უწყიან იქაც, მიწაზეც,ვისთვისაც ჯერ არს, ყველამ იციან,ბარძიმი იქ არს, იმასთან ცაზე,გალილეია ვინც აირჩია.
საქართველოსაც ხომ ერგო რიგი,ვით ისტორიის უმძლავრეს კოლოსს,საოცრებათა გრაალი იგიწმინდა გელათში იყო სულ ბოლოს.
ჩვენი კაცობის დამამშვენებელს,ვინც იყო ჩვენი დიდების ჭერი,ხელთ ეპყრა დავით აღმაშენებელს,მეფე-მღვდელმთავარს ქართველი ერის.
ნიმბად იდგამდი თავზე ირისეს,მჯობის არჩევა რადგან გჩვევია,რადგან ჭაღარა ჩვენი თბილისიამაოდ შენ არ აგირჩევია.
თუ არ გაქვს ჩემთან რამ დასამალი,მარქვი, ვინ იყო, ვინ იყო იგი,გულისნადებთა მისთა წამალივის ენდობოდა ეგზომ ტარიგი?
კაცი ფარული და იდუმალი,ვის მოწაფეთა ვერ სჭვრეტდა თვალი,საქმენი მისნი ვინც განარიგადა მოიხადა საქვეყნო ვალი?
გინდაც დამგმე და გინდ მიბატონე,გინდ გამისტუმრე ჯანდაბას იქით,იმ კარაულის ნაღდი პატრონი,მსურს რომ ვიცოდე, ვინ იყო იგი?
ჰოდა გარდმიხსენ გული ტარიგის,და ნუ ჩამითვლი უდიერებად,მარქვი, ვინ იყო, ვინ იყო იგი,ვისთან ჩატარდა იგი სერობა?რადგან დავლოცო მწადის ამრიგადმისი სახლ-კარი და მისი ეზო,მარქვი, ვინ არის, ვინ არის იგი,ვინც განუმზადა საფლავი იესოს?
როს განუწონეს მაცხოვარს ფერდი,ოდეს თვალებში ჩაგვიდგა ნისლი,მითხარ, ვინ ედგა, ვინ ედგა გვერდით,ვინაც ბარძიმი აღავსო სისხლით?
მარქვი, ვინ იყო, ვინ იყო იგი,ჟამის მოწევნას ვინაც ელოდა,ყველა სიზუსტით და თადარიგითვინც გარდამოხსნას ხელმძღვანელობდა?
ირლანდიაში წაიღო ვინაცგრაალი წმინდა, ოცნებად გედის,ვისაც ხელთ ეპყრა იგი უწინაც,მსურს, რომ ვუწყოდე იმისი ბედი.
ერთი უმთავრეს ვარსკვლავთაგანირად არ აღენთო ზეცაში დღემდე?ვარსკვლავი ფიქრთა ჩვენთა საგანი…და ან ველოდოთ უნდა როდემდე?
და განასრულებს როცა იესოიდუმალ ლოცვას იმა ბაგისას,სული, ჭაობზე უნოტიესიიქცევა კია უსპეტაკესად?
როდემდე ზღვაში დამსხვრეულ გემისუიმედობის აფრა გვემოსოს,რომელმან სულში ჩასტირე დემონს,შენდობის ღირსს და საანგელოსოს.
ვით მეფეს, ძლიერს და გვირგვინოსანს,უნდა ძალედვას ჭეშმარიტ მგოსასსდამორჩილება ბოროტი ძალის,პოეტს ვერ დასცდის მაცდურის თვალი.
გამოუცდელთა მაცდურ დაიმონსვინც მოუდრიკა მონურად ქედი,ვინც ბნელს და ბოროტს ვერ დაიმონებს,რა პოეტია, ან შემოქმედი?
თუმც არ უმღერდი ლIუციფერს ოდას,სიცისფრეს მისას ვარდად ათოვდიდა, ვისაც ტატო “განვედო!” – სთხოვდა,მისთვის შენდობას გულწრფელად გვთხოვდი.
არათუ ტატო, ჩვენ ვიცით სხვანიც,დაფნის გვირგვინით დამშვენებულნი,მაღალ მუზათა ზიარნი ძმანი,სიტყვით ძლიერნი, სულით ვნებულნი,სათქმელს ზომავდნენ ქართულ ბუნებით,განუზომელით და არა მისხლით,რადგან არათუ განკარგულებით,სწერდნენ გულიდან მომსკდარი სისხლით.
ასათიანმა ლექსების ელვითჩვენი გაჩენის სამწდე დასცალა,სამადაშვილმა ახსენა წყევლით,მიწისკენ გზები ვინც მოგვასწავლა.
ვაჰმე, თუ ლადომ სენმორეულმავეღარ დასთრგუნა სიკვდილის შიში,არ ეთმობოდა რადგან სხეული,არ ეთმობოდა ქართული ჯიში,მაშ სიყრმეს თვისას რად მისტიროდა,ნუთუ ვერ ჰპოვა გზა უფრო სწორი,სულეთის სიღრმეს რად არ ჰკვირვობდა,როგორც ავტორი “მემენტო მორის”?
არც ლეონიძეს განწყობა ესეგულს არ ეფონა, სიმართლედ ითქვას,არ დაენათლა იმის გალესილ,კირკეს საკაზმით შენაზავ სიტყვას.
პარნასის სანახს თუ განვყოფთ ორად,ვიგრძნობთ სიმძაფრეს ქართულ ენისას,მათ პოეზიას განვსაზღვრავთ სწორად,ვით პოეზიას მხოლოდ გენისას.
იქ კი რიტმია ოკეანისა,ქაოსის სუნთქვა ღამის წყვდიადში,სულ სხვა განცდაა სიგრძე-განისამიკროკოსმიურ პოეზიაში.
ნიკო, ღვთის მადლი ნუ მოგაკლდება,იმკიდე ყველგან, სთესავდე საცა,განკაცებული თუ არ მოკვდები,როგორ იქცევი აღდგომის კაცად?
ბოროტის ცნობა თუ არ გექცევადედამიწაზე მიღებულ ჩვევად,სულეთში ვერსად ვერ გაექცევი,იქ სულ ვერ შესძლებ მათ გამორჩევას.
სთქვა ღვთისმეტყველმან, ნათლით ცხებულმან,ვინც სიქველეთა უწყოდა რიგი;ვინც ქრისტეს არ სცნობს განკაცებულადეშმაკისაგან არისო იგი.
სივრცეებს მიღმა სივრცეს ეძებდი,კოსმოსში გსურდა დარჩენა კვლავაც,სულს სხეულისთვის ვერ იმეტებდი,გარდუვალობას შეჰღრენდი ავადდა ან დილეგში რას დაატევდისიტყვას მოხეთქილს ხანძრად და ლავად,საკუთარ ბედის ვარსკვლავს მისდევდი,ფიქრებს ნაღველში ჰფერავდი შავად.
ეს დედამიწა აკრთობდა გრანელს,როცა ოცნებით ცაში ვიდოდა,იმ ცეცხლის ალით თვით დაიგრაგნა,ვიდრემდე სამზღვარს გარდავიდოდა.
ბოლოს იფიქრა სასომიხდილმან;არ განიყოფის მთლიანი ორად,არა სიციცხლე, არა სიკვდილი,რადგან ორივეს მიიჩნევ სწორად.
დიახ, მათ შორის მესამეც ჰგია,ორთავ საწყისის მაერთებელი,თუ ზეცა გწყურის და მიწა გშია,თუ შენი თავის ხარ განმგებელი,სინდისის შენის წინაშე წარსდექ,იცან სიკვდილი და მკვდრეთით აღსდექ!
დიახ, ის მუდამ ემახსოვრებათ,მისი ლექსები და მისი ბოლო,თუმც ვერ იცხოვრა მიწის ცხოვრებით,ეს მესამე გზა ინატრა მხოლოდ.
მაგრამ გზა იგი, სხვისგან ფარულად,დაუდეგრობით, არდამონებით,შენ გეპყრა მხოლოდ აქ სიყვარულით,იქ სივრცეების დაპატრონებით.
სხვისთვის უხილავს სჭვრეტდი ეთერში,ამაოებას არ დაემონე,ვით სოკრატეში, ვით გოეტეში,შენშიც მძლავრობდა ის დაიმონი.
ხან ავდარივით ქუფრო და ლეგავ,ყველა ქართველზე მეტად ქართველო,ჯადოქრულ სიტყვის ალფავ, ომეგავ,საჭეთმპყრობელო და წარმმართველო.
ვით მებალავრე ფუძეთა მყართა,ვით შემოქმედი სახეთა, გვართა,როგორც ბუნების ძალა ნამეტი,ოქრომჭედლობა და ორნამენტი,ვით სამაროვნის ძვირფას ზოდებზედაუვიწყარი ეპიზოდები,შენ არასოდეს არ მეორდები,რჩეულად ჩვენში შენ იწოდები,..რადგან არნახულ, არსმენილ დონითყველას ერთბაშად გადაიწონი,აუწონადის წონა ხარ კუთრი,რუსთველის ხიბლით განცვიფრებულო,პოეტთა მეფევ, რამეთუ უდრიქართველ მგოსანთა მთელ საკრებულოს.
ინტუიციით, განწონით მიზნის,წინათგანმჭვრეტი და წინათმგრძნობი,პოეტის გული გულია მისნის,ჩვილი ბალღივით ყოვლისმიმნდობი.
ვერ ითვისებდი პოეტთა არტელს,მუდამ მაღალი, მუდამ ეული,ვით მინდვრის მუხა, იდექი მარტო,ევერესტივით ნისლმოხვეული.
დრო არ გაკლებდა სასტიკ ქარიშხალს,გაუძელ თავათ ცეცხლის მდინარეს,სიმაღლემ შენმა ვერ გადაგტეხა,ვერც დაგამსხვრია როგორც ჩინარი.
ჰა, დაირინდა, იწვის ვით დენთი,ხედავ ცის კიდე როგორ ენთება,შენ კი გეგონა, რომ არის გვიან,რომ უკვე კაცი შენ აღარ გქვიან,შენთვის აროდეს არ გათენდება.
მაღალ ზრახვათა, მაღალ მიზანთაშენ იყავ ჭური და საზიდარი,ოდეს დაიხშე გულის ფიცარი,როს დაგიღამდა, ოდეს დავარდი,გიშრისფერ ჯვრიდან ვით შვიდი ვარდი,შუმ სილაჟვარდედ კვლავ აელვარდი.
გახსოვს საქმენი იმ ბარბაროსის,დღეები შიშის, ღამენი ძრწოლის,როს საყვარელი წაგგვარეს ცოლი,როს შეიცვალა სულ მთლად ტაროსიდა ირწეოდი ვით კიპაროსი?
მტვრიან ქუჩებში ბინძურ სამოსითეხეტებოდი როგორც სალოსი,ჩაიკალ გულში შენ უშედეგოდიმედი მძაფრი და უდამდეგო.
ასე ვიდოდი შენ სიბერემდე,ჭრილობა ძველი ვეღარ ალაგმე,თუმც პირველობას შენ იფერებდი,როგორც პოეტი და მოქალაქე.
ბოლოს ფიქრებით სავსე ოთახი,სარკმელი წყლულებს ვერ გისაკლავებს,ზეცა ღრუბლებით გადანათალხიმძიმედ გაწვება, გიხშობს ვარსკვლავეთს.
ბნელში თვალები მგლისებურ ჰკვესენ,თვინიერ დარჩნენ ანდა როდესმე?წამიც და აჰა, ერთი ნახტომით,ვითარცა ვეფხმა, შეჰკარ კამარა,გამოუცხადე შენს სხეულს ომიდა იგრძენ, დარჩი სულის ამარა.
დღესავით მახსოვს, შენი ბრგე ტანიმამადავითზე რომ აიტანეს,ჩამძივებოდათ თვალებში ტენიტარიელებს და ქართველ ნესტანებს.
მახსოვს, აპრილმა ყვავილთა ძაძაქარის თითებით რომ ჩაისწორა,რტოებს მოსწყვიტა, ზღვასავით დასძრა,მაღლა ასწია, გააცისსწორა.
ძაძად მოევლნენ ყვავილნი, დიახ,დამწუხრებული გულების წიაღს,კლდეები მრუმე, შრეები მქრქალი,საბედისწერო გადმოდგა ქალი,რასაც ვერ სჭვრეტდა მოკვდავთა თვალი,გულთმისანივით ხედავდი მკვდარი.
რუსთველის ჯუფთო, დიდო მგოსანო,ვარდის და ლილის რომ დაგჭრა ფერმა,დაფნათა ქარში გვირგვინოსანგყო,მეფედ გაკურთხა ქართველმა ერმა.
მარქვი, ო, რატომ აჯანყდა სულიმაგ ბრგე სხეულში სისხლად ნადენი?მარქვი, ასე რად დაგვწყვიტე გული,რად განირღვიე ხორცთა ბადენი?
ეგებ ფიქრობდი, იმ უსასრულომსხვერპლს სადღეისოს ვერ დაიტევდი,რადგან დღეს მსხვერპლი იწირვის სულით,საღვთო ცეცხლით და ჭეშმარიტებით.
ამგვარი მსხვერპლის მადლი არ ჰქრება,ვერვინ დააცხროს იგი ხანძარი,მის აღთქმულს ბეწვიც არ მოაკლდებავინც სთქვა; სამყარო არის ტაძარი.
“დე მწვავდეს ცეცხლი ჯოჯოხეთური,ოღონდაც ვიყო არ წამხედური”.ასე ცხოვრობდი, ასე ფიქრობდი,რიჟრაჟს ბზარავდა ზარი სიონის,ცეცხლს გიკიდებდა მწუხრზე მთაწმინდა,მაგრამ მეტადრე ერისიონი,კოკისპირულად თავზე გაწვიმდა,შენი კაცობის სიმაღლით, სიღრმით,მარადისობამ თავისთან გიხმო…
თუ თავათ შენ ხარ მარადისობა,წარსული, აწმყო და მერმისობა?მისი ზიარი და თანაარსი,ვისთვის ერთია ცენტრი და გარსი,სადით ერთია სიღრმე და არე,სად არ არსებობს შიგნით და გარეთ,თუნდაც აკვანი, თუნდაც სამარე,გინდ სატანჯველი და ბოღმა მწარე?რად განვათვისოთ ამერ-იმერი,თუ მთლიანია ქართველი ერი,სავანე მისი ღვთის სამყოფელიდა სიტყვა მისი განუყოფელი?გალაკტიკები გალაკტიონში,არა არა განთქვეფა და განსხვისება,ვერ დაეტევა ვერცერთ კანონში,რასაც ვუწოდებთ მარადისობას.
რა უცნაური იყავ წინადრე,რა უცნაურად განვლე სოფელი,რა არ იფიქრე, რა არ ინატრე,შემმეცნებელო მეფისტოფელის.მუდამ ითხოვდა სული ცხოველი;როგორც მე სხვაში, ჩემშიც ყოველი!გაიერთარსე, რაიც დაჰყავი,ოდეს სამყარო საცნაურ ჰყავი,როს სულის წრთობას ხელი მიჰყავი,რადგან კოსმოსი თავათ იყავი.სიკვდილის განცდა შენი ბედიაამგვარ წრთობასთან შეუღლებული,მაშ რას ვადაროთ ეს ტრაგედიამუსიკის მიერ მუცლად ღებული?სამანთან დგომა შენი ხვედრია,მიტომ გადარებ სიმღერას გედის,სიკვდილს თვალები იქ შეხვედრია,სად უკვდავებას სჭედს შემოქმედი.თუმცა ვიცნობდი სხვა კორიფეებს,შენს ვერგაგებას ვერ დამაყვედრებ,რადგან არათუ მგოსან მეფეებს,მე შენ გადარებ ჭეშმარიტ მხედრებს;სიალფით, გზნებით და მხურვალებითაისბერგშიაც ცეცხლს რომ აღძრავენ,მათ ძალას ვერსად დაემალები,გადაგთელავენ და დაგმარხავენ.შენ იმ საწყისებს მიწიერს, ციურს,შემოქმედების ჟინით ავსებდი,როს შემართებას რევოლIუციურსწმინდა ქაოსთან აერთარსებდი.იმ გზას ვერასდროს ვერ დაეხსნები,რომელიც გაჰყავს გეზს უპირატესს,და მაინც ჰგავდნენ შენი ლექსებითვალუწვდენ ზღვაში გაჭრილ პირატებს.არ უარობდი რადგან ღმერთობას,ჭეშმარიტებად ერთს სცნობდა გონი,გრძნობდი საკუთარ ერთადერთობას;ერთი არისო გალაკტიონი.გრძნობდი მასშტაბებს მხოლოდ მესსიურსქმნადობის ცეცხლით ატაცებული,რადგან საკუთარს გრძნობდი მისსიას,რისთვისაც იყავ განკაცებული.გწამდა; ბოროტის ვერ დაგცდის თვალი,თუ სიტყვა გიჭრის ვითარცა ხრმალი,და აღასრულე როს შენი ვალი,შეუმუსრავი გადიცვი რვალი,საიდან მოხვედ იქით მიიქეც,სული იყავ და სულადვე იქეც,მიკროკოსმიურ გადიქეც კაცად,ამ აღმაფრენას რა შეანელებს,დროის და სივრცის დაჰკარგე განცდა,ზოდიაქალურს მოედე ველებს,სად წუთისოფლის დასასრულია,სიცარიელე ჰქრება სრულიად,იწყება რიგი საოცრებათა,ზესთასოფელი რადგან რთულია,რადგან სამყარო ყველგან სულია,ცხოვრების პულსით და არსებებით.გარდაცვლილები განცდებს ვერ მალავთ,სივრცეთა წყობა თქვენშია უკვე,გულისნადებით ურთიერთს მსჭვალავთ,უჟამობაში ერკვევით უკეთ.სივრცე, სხეულთა სიმცირის გამო,უკმარისობის განცდაა მხოლოდ,მისი აღვსებით ყოველი ლამობს,ამ ილIუზიას მოუღოს ბოლო.როგორც ამგვარი განცდის ნაყოფი,დროის მიზეზი, მისი რაობა,სტიმული იგი ჩვენი სრულყოფის,დასაბამს იღებს აქ მოძრაობა.მუდმივ აწმყოთი, როგორც დამდეგით,თუ ილIუზია განილტვის ჩვენგან,ვხდებით ჩვენივე თავის მიმდრეკი,როს ერთდროულად ვიყოფით ყველგან,რადგან სხეულით ამოგებული,ორლესულივით გაშიშვლებული,მხოლოდ სულია თვისი არსებითყველგან მყოფი და ყოვლის აღმვსები.მითხარ ძვირფასო, რა შეედრებამიკროკოსმოსად თვითდამკვიდრებას,რაც ჭეშმარიტად გზაა ვარგისიჩვენი განწმენდის და კათარზისის.შენ, საქართველოს თვალის სინათლევ,ხომ მოიპოვე, რაიც ინატრე,დაუსაბამო სახლი სიმართლის,მიუსაფართა თავშესაფარი
ნაწყეტი ამ პოემიდანმერაბ კოსტავა – “ტერენტი გრანელს”
ეს დედამიწა აკრთობდა გრანელს,როცა ოცნებით ცაში ვიდოდა,იმ ცეცხლის ალით თვით დაიგრაგნა,ვიდრემდე სამზღვარს გარდავიდოდა.ბოლოს იფიქრა სასომიხდილმან;არ განიყოფის მთლიანი ორად,არა სიცოცხლე, არა სიკვდილი,რადგან ორთავეს მიიჩნევ სწორად.დიახ, მათ შორის მესამეც ჰგია,ორთავ საწყისის მაერთებელი,თუ ზეცა გწყურის და მიწა გშია,თუ შენი თავის ხარ განმგებელი,სინდისის შენის წინაშე წარსდექ,იცან სიკვდილი და მკვდრეთით აღსდექ!დიახ, ის მუდამ ემახსოვრებათ,მისი ლექსები და მისი ბოლო,თუმც ვერ იცხოვრა მიწის ცხოვრებით,ეს მესამე გზა ინატრა მხოლოდ.